2 Şaban 1438 | 28 Nisan 2017
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
MAKALELER
Kurum ve bürokrasi
05/04/2017 - 09:03
İsmail KILLIOĞLU
İnsan denilen varlığın tek başına hayatını sürdüremeyeceği, ihtiyaçlarını karşılayamayacağı, hem tecrübeyle, hem mantıken ve hem de kuramsal bakımdan tartışılamayacak derecede açık bir olgudur. Kuramsal bakımdan Platon’dan İbn Haldun’a, oradan Yeniçağda Toplum Sözleşmecilerine kadar birçok yazar, düşünür, bu olguyu temel bir önerme kabilinden hareket noktası olarak benimseyip görüşlerini ortaya koymuşlardır. Sadece birtakım şart ve unsurlar bakımından farklı betimlemelere yönelmişlerdir. Sözgelimi Toplum Sözleşmecileri (Hobbes, Rousseau, Locke, günümüzde Amerikalı Hukuk Felsefecisi R.Dworkin, Siyaset Felsefeci J.Rawls vb.) arasında, insanın toplum halinde yaşamaya başlamadan önce bir “doğal durum” evresinde bulunduğu varsayımının betimlemesi farklılık gösterir. Ancak toplum içinde yaşama zorunluluğu ortak payda olarak yer alır.
 
***
Topluluk ya da toplum halinde insanın yaşamaya başlaması demek, aynı zamanda bir örgütlenme, bir organizasyon gereği anlamına gelir, daha doğrusu mantıken zorunlu bir çıkarımı ifade eder. Toprağı sürüp tohumu atmak, yetişen ve olgunlaşan başaktan çıkan buğday veya mısır tanelerini değirmende öğütüp fırında ekmek haline getirmek için ortaya konulan bütün çabalar bir örgütlenmeyi gerektirir. Keza topluluk içinde yapılan şölenler, ölen birisinin gömülme işlemleri vb. de bir yönüyle örgütlenme kapsamında yer alırlar. Yönetici ve yönetilen statüsü şeklinde yapılan ayrımın temelinde siyaset olarak tanımlanan ve devlet olarak yapılan tanımlama olgusunun da, sonuçta bir örgütleme olduğu açık bir gerçektir.
 
***
Toplumların tarih içinde kuruluş, gelişim ve farklılaşmalarını, temel birtakım faaliyetlerine göre tasnif etmekteyiz. Tarım toplumu, sanayi toplumu gibi… İşte sanayi, özellikle modern sanayi toplumlarında örgütlerin ve örgütlenmelerin özel birtakım nitelikler kazandığını başta sosyologlar olmak üzere çeşitli bilim dalları konu edinmişlerdir. Açık bir tanıma kavuşturulmuş olmasa da modern sanayi toplumunun tanımında iki kavramın belirleyici olduğu konusunda genel bir kabul söz konusudur. Bu iki kavram, bürokrasi ve teknokrasidir. M.Weber, bürokrasi kavramını, kendi örgüt ve devlet kuramının merkezi kavramı olarak ele almıştır. Yine MichelCrozier, bürokrasiyi “çağdaş toplum bilimlerinin anahtar kavramlarından biri olarak” (Maurice Duverger, Siyaset Sosyolojisi, çev. Şirin Tekeli, İstanbul 1975, s. 289) görmüştür.
 
***
Crozier’ye göre bürokrasi kelimesi üç anlamda kullanılmıştır: a. “Dairelerle” hükümet etmeyi, yani son derece güçlü bir merkezi otoriteye bağlı, atanmış ve kademelenmiş memurlardan oluşan devlet örgütleriyle yönetimi ifade eder. b. Ancak bu mekanizma, modern sanayi toplumlarında sadece siyasi ve idari alanlarla sınırlı kalmadığından, bürokrasi zamanla bütün örgütlere uygulanabilen, görev ve yöntemlerin normalleştirilmesi, otoritenin kişilerle özdeşleştirilmekten çıkması ve kademeleşme gibi özelliklere sahip olan, belirli yapı tipi anlamına gelmeye başlar. c. Son olarak bürokrasi gündelik, özellikle politik güncel söylemde kötüleyici bir anlam kazanır. Bu anlamda bürokrasi, işlerin ağırdan alınması, hep aynı şeylerin yapılması, insanlara zorluk çıkarılması, ihtiyaçların giderilmemesi, sorunlara duyarlık gösterilmemesi gibi nitelendirmeleri anlatmak üzere kullanılmaktadır.(a.g.e. s. 290)
 
***
Aslında bürokrasinin bu üçüncü kullanımının, ilk iki anlama eklenen kötüleyici bir tanımlama olduğu söylenebilir. Gerçekte bürokrasi böyle tanımlanabilir mi? Böyle bir tanım toplum ve devlet örgütlenmesini kavramada nasıl bir yanlışlığa yönlendirir?
 
***
Kavrama yakından bakmak, sanırım, aydınlatıcı olacaktır.
YORUMLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
26/04/2017 - 09:07 Bir halkoylamasının düşündürdükleri
19/04/2017 - 09:01 Geçmişten geleceğe
12/04/2017 - 09:10 Kurum ve bürokrasi-II
05/04/2017 - 09:03 Kurum ve bürokrasi
22/03/2017 - 09:13 Sıradanlıktan kurtulamamak
08/03/2017 - 09:56 Kör göze sürme çekmek
01/03/2017 - 09:58 “Direnen adam”
22/02/2017 - 09:43 Irmak ve insan
15/02/2017 - 09:09 Önyargı ve açıklık
08/02/2017 - 09:08 Birey ve iktidar
01/02/2017 - 08:58 Amerika’nın Trump’ı
25/01/2017 - 09:13 Bir hukuk felsefecisinin bakışında hukukun görünümü
18/01/2017 - 09:09 Boğulan ideal
04/01/2017 - 09:06 Düşkün yönetimler
28/12/2016 - 09:04 Önyargı ve açıklık
21/12/2016 - 08:59 Dogma ve düşünce
14/12/2016 - 09:10 Şiddetin Örgütlenmesi
07/12/2016 - 09:23 Birkaç Odun
30/11/2016 - 09:55 “Direnç ve özgürlük” ya da “Değirmen yele karşı”
16/11/2016 - 09:01 Geçmişten Geleceğe
26/10/2016 - 09:01 Niçin savaş
19/10/2016 - 09:38 Ucuz kan-II
12/10/2016 - 09:19 Ucuz kan
05/10/2016 - 09:25 Korku ve kural
28/09/2016 - 09:17 Savaş ve Akıl
21/09/2016 - 11:49 Kitap
16/09/2016 - 17:34 Merak ve soru
03/08/2016 - 09:34 Birey olarak insan - II
27/07/2016 - 09:28 Toplumsal ve siyasal olayın mantığı
20/07/2016 - 09:43 Birey olarak insan
13/07/2016 - 09:08 Devletin işlevleri ve birey - ııı
22/06/2016 - 14:48 Devletin işlevi ve birey - ıı
15/06/2016 - 10:30 Devletin işlevleri ve birey - I
09/03/2016 - 12:44 İnsana egemen olmak
01/07/2015 - 10:54 Tuzağa düşmek
22/04/2015 - 11:00 Kutlu Doğum ve Süleyman Çelebi
07/01/2015 - 11:59 Özeleştiri
10/12/2014 - 12:26 Tek Kişilik Parti
26/11/2014 - 11:04 ŞERRİNDEN EMİN OLAMAMAK
05/11/2014 - 11:07 Gelenek ve Gelecek II
16/04/2014 - 14:26 529..
04/09/2013 - 07:42 Kurum yoksunluğu
17/07/2013 - 07:53 “Batıcı Devşirme” sistemi
03/07/2013 - 12:48 Kahramanmaraş üzerine yayınlar ve Yaşar Alparslan
05/06/2013 - 00:11 Şiirin şehrinde
15/05/2013 - 12:20 Ürün de fazla, fiyatlar da
08/05/2013 - 12:52 Necip Fazıl’ı anmak
06/03/2013 - 13:17 Sorun ve yöntemi
20/02/2013 - 14:46 Adaletin gereği
13/02/2013 - 12:43 Küreselleşme ve ahlâk II
23/01/2013 - 14:31 Gerçeksiz algı
09/01/2013 - 09:23 İbn Haldun demişti ki! II
19/12/2012 - 09:41 Siyasal Fatalizm
12/12/2012 - 07:11 Cehalet kıyameti
05/12/2012 - 10:24 Cemil
28/11/2012 - 08:42 Olan, oldurulmak istenen değil mi?
21/11/2012 - 08:01 Kuram mı, uygulama mı?
07/11/2012 - 08:01 Adalet ve Siyaset
31/10/2012 - 10:00 Düşünce ve maytap
24/10/2012 - 11:29 İlkel dürtü
17/10/2012 - 08:19 Suriye Sorunu
10/10/2012 - 00:37 Tek kişilik parti
26/09/2012 - 10:02 Balyoz ve hukuk
19/09/2012 - 01:45 Etki Tepki
12/09/2012 - 09:56 Eksik Olan Sistem Olmasın
05/09/2012 - 09:33 Düşüncenin Çiçeği
29/08/2012 - 09:26 Yeni Devir
 
TSK'dan PKK'ya hava harekatı
Dursun Özbek'ten UEFA müjdesi
Fetönün Askeri Karargahı
Çeçenistan'daki saldırıyı DEAŞ üstlendi
Son bir haftada 26 terörist öldürüldü
300 AK Partili isim CHP'ye geçti
Trabzonspor'da rakipler aynı, puanlar farklı
Avrupa yaz saatine geçiyor!
Kahraman şehit Halisdemir'e büyük ayıp!
EN ÇOK
Yazarlar
Mustafa GEÇER
TÜRKİYE’NİN BATILILAŞMA SORUNU
Atilla MEHDİGİL
Bu Millet Gök Kubbe’yi başınıza geçirir!..
Hayati OTYAKMAZ
MUTLU OLMAK İÇİN!
Feyzullah AYDOĞAN
MİLLİ GÖRÜŞ ÖZGÜVENİ
Ekrem ŞAMA
Referandum gözlemcileri
Mustafa BİLGEN
Hz PEYGAMBER (s.a.v.)’İN SİYASETÇİYE ÖĞÜTLERİ
Şeref KAÇMAZ
DEĞİŞTİRİ - YORUM
Mustafa KAYA
Arpacıya Borç Eden Ahırını Tez Satar
İshak BEYAZAY
İçimizdeki put
Mustafa İŞCAN
SGK prim ödeme tarihi değişti mi?
Uzm.Dr. Ali AYDIN
Soğuk Parmaklar Hangi Hastalıklarda Görülür
Alıntı Yazılar
Mehmet Şevket EYGİ
Hepsinden Devlet Sorumludur
Abdullah AKÇAY
Düşünmek herkese iyi gelecek !..
Yusuf KAPLAN
Kilise saldırıları: İhvan’ı bitirme tezgâhı...
Ali Haydar HAKSAL
Süreci doğru algılamak -ı-
Prof. Dr. Mehmet Seyfettin EROL
“Buçuk Savaş”ta Başlangıç Vuruşu...
Zeki CEYHAN
Günlerdir bekliyoruz!
Mevlüt ÖZCAN
Evlilik bir “ibadet”tir
Mahmut TOPTAŞ
Sisifos tipi gavurluk
Prof.Dr.Ata ATUN
Kıbrıs’ta Rum olmayana yer yoktur
Prof. Dr. Burhanettin Can
Kadife darbe sürecinde yeni bir dönem-1: Dikkat
Akif EMRE
ABD’nin müdahale kapasitesi
İsmail Hakkı AKKİRAZ
Müstakim olan yolda yürümek
Mustafa YILDIRIM
Görüşmelerin kayıt altına alınması ne işe yarıyor?
Burak KILLIOĞLU
Uzlaşma olmadan nasıl olacak?
Şakir TARIM
Erbakan Ödülleri; Milli Görüş ihtiyacı
İsmail KILLIOĞLU
Bir halkoylamasının düşündürdükleri
İbrahim VELİ
Yüzde 49’u anlamak
Abdülkadir ÖZKAN
Batı (ABD ve AB) dürüst değil!..
 
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
Copyright © 2011 TV 5 HABER
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz