4 Şaban 1438 | 30 Nisan 2017
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
MAKALELER
BASİT TEDBİRLERLE ÇOCUK ÖLÜMLERİNİ DURDURALIM!!!
19/05/2016 - 10:25
Uzm.Dr. Ali AYDIN
Çocuklarda ölüme neden olabilen birkaç olaya karşı hangi önlemleri almamız ve bu durumlarla karşılaştığımızda ne yapmamız gerektiğinden bahsetmek istiyorum.Bu olayları kas içi iğne injeksiyondan sonra gelişen anafilaksi, ani bebek ölüm sendromu, boğulma, boğulayazma, ilaçların yanlış verilmesi olarak gözden geçireceğiz.

1.Kas içi enjeksiyon ya da İM enjeksiyon: 3. Kuşak sefalosporin grubu antibiyotiklerin kas içi enjeksiyonu 6 yaş altı çocuklara uyluktan, daha büyük çocuklara kalçadan yapılır. Genelde antibiyotiklerin enjeksiyonu sonrası gelişen anaflaksi yılda milyonda bir gözükmektedir.Yılda yaklaşık 76 çocuğumuz bu kötü olaydan dolayı kaybedilmektedir. Diğer antibiyotiklerin enjeksiyonuna bağlı anaflaksi 3. Kuşak sefalosporin grubu antibiyotiklere göre daha az sıklıktadır. Penisilin flakonunun kırılmasından hemen sonra antijenlerin hava yoluyla alınmasına bağlı anafilaksi bulguları hemen gelişmektedir. Yani penisilin alerjisi enjeksiyon sonrası değil, hemen her zaman penisilin flakonunun hemşire tarfından kırılıp enjektöre çekerken gelişir. Anafilaksi bulguları enjeksiyondan yarım saat sonra %90 oranında gözükür. Bu bulgular göz kapakları, yüzde ani gelişen şişlik, ses tellerindeki ödeme bağlı boğuk ses, zor nefes alma, alın, yüz ve boğazda karıncalanma, tansiyonun düşmesine bağlı ani gelişen solukluk, bayılmadır ve bazende kalp durmasıdır. Tedavisi çok basittir. Adrenalin, kortizol ve serum fizyolojik tedavisinin damar yolundan hızlı verilmesi ile hayatı tehdit eden hipotansiyon ve ses tellerindeki sıvı birikimine bağlı gelişen solunum güçlüğü tedavi edilir.Dolayısıyla çocuk hasta kas içi enjeksiyondan sonra en aza yarım saat hastanede müşahade bölümünde izlenmeli, hekim tarafından çocuğun iyi olduğu onaylandığı zaman evine gönderilmelidir.

2.Ani Bebek Ölüm Sendromu: Ani bebek ölüm sendromu 1 yaşından küçük çocuklarda görülür. Görülme sıklığı 500 binde birdir. Yani yılda yaklaşık 150 çocuğumuz bu olaydan dolayı kaybedilmektedir. En sık nedenide yanlış pozisyon dediğimiz yan ve yüzü koyun pozisyonda çocukların yatırılmasından kaynaklanır.6 aydan küçük bebeklerde daha sıktır.Çünkü bebekler sanılanın aksine ağızdan değil burundan nefes alıp verirler. Yan yatan bebek genelde yüzükoyun pozisyona döner.Yüzükoyun yatan bebeğin zaten burun delikleri küçük olduğundan nefes alması oldukça zor hale gelir. Yani kendi elimizle kısır döngü başlatırız. Yaz aylarında bebek çok terlediğinden ve soğuk algınlığında burun mukozasında gelişen şişlikten dolayı, yüzükoyun pozisyonda yatırılan bebeklerde ani solunum durmasına bağlı kalp durması ve ölüm görülebilir. Bazı ailelerimiz çocuk sırt üstü yatırılırsa kafasında şekil bozukluğu gelişecek diye düşünür. Halbuki beynin büyümesi 5 yaşına kadar ancak tamamlanır. Beyin büyüdüğü bu süreçte bunun gelişme olasılığı yoktur. Genelde bayılmanın en sık nedeni vazovagal yani nörokardiyojenik senkoptur. Bu durum otonom sinir sistemi fonksiyon bozukluğuna bağlıdır. Vazovagal bayılmanın tedavisi basittir. Aç kalmama, ayakta uzun süre kalmama, bol kahve içilmesi ile tedavi edilir. Eğer sık bayılan bir çocuk bu tedavilere yanıt vermiyorsa altta yatan ve ölümcül olan uzun QT sendromu olabilir. Büyük çocuklarda bayılma ve kalpte çarpıntı hissi ile kendini gösteren uzun QT sendromudur. 2 yaş altındaki uzun QT sendromu olan çocuklarımız beslenme azlığı, morarma, öksürük yakınması ile hastaneye getirilip genelde bronşiolit diye tedavi edilirler. Bronşiolit tedavisine yanıt vermezler. Hemşire ya da 6. sınıf tıp öğrencisinin kalp atım sayısını dinlemesi ve bunun sonucunda EKG çekilip QT mesafesinin 46 msn’nin üzerinde bulunmasıyla tanı konur. En sık nedeni sodyum kanal gen mutasyonudur. Diğer durumlar Romano Ward sendromu, Jervell Lange Nielsen, Brugada, Leopard sendromlarıdır. Tedavisi elektrofizyolojik inceleme ile kalpte fazla iletime neden olan yolun kesilmesi, buna uygun olmayan hastalarda kap pili takılmasıdır.

3.Boğulma: Boğulma vakaları yılda 100 binde bir görülmektedir. Yılda 7.600 boğulma vakası ile ülkemizde karşılaşıyoruz. Bunların çoğuda ölümle sonuçlanıyor. 3 yaşından küçük çocuklarımıza küçük gıdalar dediğimiz çekirdek, kabak çekirdeği, nohut, leblebi, fındık, fıstık, jelibon, zeytin gibi hava yollarına kaçabileceğinden vermemiz gerekiyor.13 aylıktan küçük çocuklarımızda çekirdek, kabak çekirdeği, antep fıstığı yer fıstığı alerjisi sık olduğundan bu gıdalar kesinlikle verilmemelidir. Çekirdek ve kabak çekirdeği, antep fıstığı verileceği zaman bunların kabuksuz olanları temin edilmelerek ya da kabuğundan çıkarılarak rendeden geçirilip iyice ezilmeli, püre dediğimiz sıvı gıda şeklinde verilmelidir. Yani bu gıdalar iyice ezildikten sonra yoğurda, meyve suyu ya da suya konulup öyle verilmelidir. Yine nohut ve leblebide iyice ezilip sıvı gıdalara konularak verilmelidir. Zeytini kesinlikle çekirdeğinden çıkarıp öyle vermemiz gerekir. Örneğin tavuk kanadını çocuğumuz kemirsin diye eline vermememiz gerekiyor. Yine balığı kılçığından ayıklayıp vermek gerekiyor. Özellikle balık alerjisi 18 aydan küçüklerde sık olduğundan bu aydan önce verimemesi gerekir.Kış aylarında sık yapılan bir hatada öksürüğe iyi geldiği için ballı süt verilmesidir. İnek sütü alerjisi 12 aydan önce sık olduğundan 1 yaşından önce inek sütü bebeklere verilmez. Yine balda 1 yaşından önce kesinlikle bebeklere verilmemelidir. Çünkü bala bağlı kabızlık, donuk yüz, ağızdan salya gelme, göz kapaklarında düşüklük ve yaygın gevşeklikle kendini gösteren ölümcül olan infantil botulizm gelişebilir. Eğer çocuğumuz bu küçük gıdalardan herhangi birisini yerken morardı ve nefes alamadıysa, besinin büyük hava yoluna kaçması ile oluşan boğulma durumuyla karşı karşıyayız demektir. Bu durumda elimizi çocuğun ağzına götürüp gıdayı çıkarmaya çalışmamalıyız. Çünkü el parmaklarımızla geri kalan besin artıklarınında solunum yoluna kaçmasına neden olabileceğimiz gibi, yumuşak ve sert damağa zarar verebiliriz. Ayrıca refleksif stridor denilen ses tellerinin ani kasılması ile ilişkili, ani solunum durması olayı ile karşılaşabiliriz. Yine çocuk morardığı zaman, çocuğu yüzü koyun pozisyona getirip, sırttaki her iki köprücük kemiği arasına birkaç kez sert vurmamız gerekiyor. Bu manevra ile büyük bir ihtimalle besinin çıktığını göreceğiz. Eğer bu manevra ile yutulan besin çıkmazsa çocuğu sert bir zemin üstüne yatırıp göğüs kafesi kemiğinin sağ tarafına birkaç kez sert bir şekilde bastırdığımızda gıdanın yine çıktığını ve çocuğun rahatladığını göreceğiz. Örneğin 3 yaşından büyük bir çocuk erik yerken boğuluyorum diyerek ve ağızdan salya, köpük gelerek yanımıza gelebilir. Bu olay boğulayazma vakasıdır. Genelde erik, kiraz gibi meyveler büyük olduğundan solunum yoluna kaçmaz. Genelde yemek borusunun üst bölümündeki dar olan bölgeye takılır. Bu durumda yapmamız gereken Heimlich manevrasıdır. Heimlich manevrası yaparken çocuğun arkasına geçeriz. Çocuk biraz havaya kaldırılıp mide ile göğüs kafesi kemiği arasına birkaç kez sert bir şekilde bastırılır. Böylece eriğin çıktığını görürüz.

4.İlaçların Yanlış Verilmesi: D vit 3 damla, kan yapıcı ilaçlar örneğin ferrum ya da ferrosanol damla, alerji ilaçları zrytec ya da zaditen damla, kalp ilacı digoksin damla, ateş düşürücü novalgin damla, bulantı ve kusma giderici ilaç ametik damla gibi damla yoluyla ağızdan verilen ilaçlar çocuğun ağzına damlatılmamalıdır.Çünkü kapak açılıp ilacın tamamı çocuğun ağzına dökülülebilir. Buda hayatı tehdit eden olaylarla karşılaşmamıza neden olabilir.

Çapa Tıp Fakültesi Çocuk Nöroloji Bilim Dalı

Uzman Doktor Ali Aydın

İletişim: draliaydin@outlook.com

YORUMLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
30/01/2017 - 16:47 Soğuk Parmaklar Hangi Hastalıklarda Görülür
12/01/2017 - 16:32 ÇOCUKDA ATEŞ
12/12/2016 - 11:58 PARMAK ÇITLATMA
28/11/2016 - 16:01 ABUR CUBUR BAĞIMLILIĞI NEDİR ?
27/10/2016 - 15:18 EKLEMDE ŞİŞLİK
06/10/2016 - 10:57 Çift görme (diplopi)
17/09/2016 - 15:50 UZUN BOY
09/09/2016 - 18:37 KANSER
29/08/2016 - 16:20 EKLEMDE ŞİŞLİK
02/08/2016 - 10:02 BOYUN AĞRISI
11/07/2016 - 15:50 KALP (GÖNÜL)
28/06/2016 - 18:18 BOĞAZ AĞRISI
20/06/2016 - 11:01 SERABRAL PALSİ(BEYİN ÖZÜRLÜĞÜ)
14/06/2016 - 11:52 BAŞ DÖNMESİ(VERTİGO)
09/06/2016 - 09:50 İNME(FELÇ)
06/06/2016 - 13:00 MİDE FITIKLARI VE TEDAVİSİ
19/05/2016 - 10:25 BASİT TEDBİRLERLE ÇOCUK ÖLÜMLERİNİ DURDURALIM!!!
10/05/2016 - 11:42 ANNE SÜTÜ
28/04/2016 - 15:39 AL YANAK
24/04/2016 - 15:28 KÖTÜ AĞIZ KOKUSUNA NEDEN OLAN DURUMLAR
20/04/2016 - 13:09 AĞLAYAN ÇOCUK
 
TSK'dan PKK'ya hava harekatı
Dursun Özbek'ten UEFA müjdesi
Fetönün Askeri Karargahı
Çeçenistan'daki saldırıyı DEAŞ üstlendi
Son bir haftada 26 terörist öldürüldü
300 AK Partili isim CHP'ye geçti
Trabzonspor'da rakipler aynı, puanlar farklı
Avrupa yaz saatine geçiyor!
Kahraman şehit Halisdemir'e büyük ayıp!
EN ÇOK
Yazarlar
Mustafa GEÇER
TÜRKİYE’NİN BATILILAŞMA SORUNU
Atilla MEHDİGİL
Bu Millet Gök Kubbe’yi başınıza geçirir!..
Hayati OTYAKMAZ
MUTLU OLMAK İÇİN!
Feyzullah AYDOĞAN
MİLLİ GÖRÜŞ ÖZGÜVENİ
Ekrem ŞAMA
Referandum gözlemcileri
Mustafa BİLGEN
Hz PEYGAMBER (s.a.v.)’İN SİYASETÇİYE ÖĞÜTLERİ
Şeref KAÇMAZ
DEĞİŞTİRİ - YORUM
Mustafa KAYA
Arpacıya Borç Eden Ahırını Tez Satar
İshak BEYAZAY
İçimizdeki put
Mustafa İŞCAN
Kızlık soyadı ile eski SSK no bulunur
Uzm.Dr. Ali AYDIN
Soğuk Parmaklar Hangi Hastalıklarda Görülür
Alıntı Yazılar
Mehmet Şevket EYGİ
Sâlih=İyi Müslüman
Abdullah AKÇAY
Düşünmek herkese iyi gelecek !..
Yusuf KAPLAN
Kilise saldırıları: İhvan’ı bitirme tezgâhı...
Ali Haydar HAKSAL
Süreci doğru algılamak -ı-
Prof. Dr. Mehmet Seyfettin EROL
“Buçuk Savaş”ta Başlangıç Vuruşu...
Zeki CEYHAN
AKP’de ne yapılmalı?
Mevlüt ÖZCAN
Evlilik bir “ibadet”tir
Mahmut TOPTAŞ
Sisifos tipi gavurluk
Prof.Dr.Ata ATUN
Kıbrıs’ta Rum olmayana yer yoktur
Prof. Dr. Burhanettin Can
Kadife darbe sürecinde yeni bir dönem-1: Dikkat
Akif EMRE
ABD’nin müdahale kapasitesi
İsmail Hakkı AKKİRAZ
Faniyiz deyip yıkılacak saltanatın esiri olmak
Mustafa YILDIRIM
Görüşmelerin kayıt altına alınması ne işe yarıyor?
Burak KILLIOĞLU
Uzlaşma olmadan nasıl olacak?
Şakir TARIM
Kut-ul Amare ve sömürgeci İngiltere
İsmail KILLIOĞLU
Bir halkoylamasının düşündürdükleri
İbrahim VELİ
Yüzde 49’u anlamak
Abdülkadir ÖZKAN
Tarafsız değil, adil olmak önemlidir
 
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
Copyright © 2011 TV 5 HABER
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz