29 Safer 1439 | 18 Kasım 2017
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
MAKALELER
“İnsan çalan eşkiya”
25/10/2017 - 09:40
İsmail KILLIOĞLU

B aşlıktaki ibare Latince “plagiarius” ifadesinin Türkçe çevirisi olarak kullanılmaktadır. Düşünce ve bilim alanında bir terim şeklinde kullanılan “Plagiat” sözcüğüyle de ilişkilidir. Plagiat’ın Türkçe karşılığı “intihal”dir. Edebiyat ve sanat alanında intihalin yapılmasına arada sırada rastlanmakla birlikte, mahiyeti gereği, tespit edilmesi bir hayli güçtür. Çünkü öznellik ve üslup bu durumu gizleyici bir etken olabilmektedir. Buna karşılık bilim alanında intihalin tespiti için elde bir takım nesnel ölçütler vardır. Bu ölçütlere uyulmadan bir kaynaktan alınan düşünceler, anlatımlar, ifadeler belli bir dikkat gösterilmesi halinde kolayca ortaya çıkartılabilir. İntihalde, bir başkasının emeği, hiçbir kural ve değere uyulmadan bir düşünce, görüş, anlatım, ifade ve kavram alınmakta ve kendi emeğinin sonucu gibi sunulmaktadır. Yapılan, açıkça “çalma” ya da “ hırsızlık ” tır . Tıpkı, başkasına ait, başkasının mülkiyetinde olan bir şeyin alınması gibidir.

“Plagiarius” nitelemesinde bulunan Romalı şair Martial, şiirlerinin kendisine ait olduğunu iddia eden Fidentinus’u “insan çalan eşkıya” olarak itham eder (Fırat Öztan: Fikir ve Sanat Eserleri Hukuku, Turhan Kitapevi, Ankara 2008, s. 23). Çünkü bir sanatçının, yani örneğimizde şairin, ortaya koyduğu eseri, şiiri, onun kişiliğinin dışa yansıtılmış ve somutlaştırılmış biçimidir. Onun emeğinin yanında, ondan da önemli olanı onun yansıtılmış kişiliğidir. Dolayısıyla, bir yandan yazarın, sanatçının veya bilim adamının emeğinin çalınması, diğer yandan da kişiliğine yöneltilen bir saldırı , tecavüz söz konusudur. Bu tavrı sergileyen hem emeği gasp ederek sömürmüştür, hem de bir kişiliğe saldırıda bulunmuştur. Çünkü “fikri ürün” denilen şey, bizzat o ürünü ortaya koyanın kişiliğinden kesinlikle ayırt edilemeyen bir değeri ifade eder.

Büyük şair Firdevsi (934-1020), öncü ve ünlü eseri “Şehname”yiGazneli Mahmut’a takdim eder, ama kararlaştırılan veya beklenen değerin altında bir miktar ile karşılaşır ve incinir. Bilinen bir şeydir sanatçıya ortaya koyduğu, daha doğrusu takdim edilmek üzere yazılan bir esere, şiire karşılık “bahşiş”te bulunmak. Doğrusu, hep tuhaf bulmuşumdur bu ilişkiyi. Sanatçı, emeğini ve kişiliğini ortaya koyarak eser verecek, bunu maddi bir değerle ödüllendiren “devletlu” denilen zata üstün bir konum tanınacak! Tarihçiler veya tanıklık edenler, “bahşişte bulunanı” sanatı, bilimi destekledi, geliştirdi yollu övgülere boğacak. İşin tuhaflığı, aslında keyfiliğinde ve nesnel bir ölçüden yoksunluğundadır. Oysa zihni ürün dediğimiz değerler, insanı, toplumu etkileyen, değiştirip dönüştüren, kültür ve uygarlığı oluşturan değer birikimleridir. Onların, sadece güce ve iktidara bir süreliğine sahip olanlar adına anılması, bir paye verilmesi, insan ve zihni üretime doğrudan bir saygısızlık, hatta saldırı olarak değerlendirilmesi gerekir. Sözgelimi, bizim tarihçilerin Timurlenk, Aksak diye andığı Timur, iktidarı boyunca sanatçıları, bilim adamlarını ödüllendirmiş, Batılı bazı tarihçiler dönemini “MaveraünnehirRönesansı” şeklinde nitelendirmiş olsalar da, onun kişiliğine bağlı kusurlarını ortadan kaldırmaz. İktidar sahipleri, sanata, bilime, düşünceye, kültür ve uygarlığa, çoğunlukla onları kurup geliştirmek amacıyla değil, kendi güç, iktidar, itibar ve güvenliklerini korumak maksadıyla yönelirler. Bu, bir dereceye kadar anlaşılabilir bir insan davranışıdır, ama tek başına anlamlı ve tutarlı olduğu ileri sürülemez. Kaldı ki, sanat, düşünce, bilim ve kültür, çoğunlukla onlara rağmen ortaya çıkar, kurulur, kurumlaşır, gelişip serpilirler. Burada sanatın, düşüncenin, bilimin ve kültürün mahiyetinden kaynaklanan “aykırı olma” niteliğinin belirleyici olduğunun unutulmaması gerekmektedir.

 
YORUMLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
15/11/2017 - 09:38 Kural ve hayat
08/11/2017 - 09:47 Eşyanın tabiatı
01/11/2017 - 08:27 Bilgi ve...
25/10/2017 - 09:40 “İnsan çalan eşkiya”
18/10/2017 - 10:15 Bütüncül bakabilmek-2
06/09/2017 - 09:38 Sorgulama ve Yenileme
30/08/2017 - 09:40 Yetenek ve kişilik
23/08/2017 - 09:58 Trump’ın Amerikası
16/08/2017 - 09:17 Şeytani Saçmalık Ve İblisce Cehalet
09/08/2017 - 09:11 Kamu Ve Erdemi
02/08/2017 - 09:19 Aşılanan şiir
26/07/2017 - 09:22 Kör göze sürme çekmek
19/07/2017 - 09:09 İnsana bakmak
05/07/2017 - 09:09 Örgütsüz emek
28/06/2017 - 08:53 Batı çöker mi?
21/06/2017 - 11:00 İktidar ve devlet
14/06/2017 - 09:50 Sorgulama ve özeleştiri
07/06/2017 - 09:39 Uluslararası hukuk ve Filistinli esirler
31/05/2017 - 10:17 Açlık
24/05/2017 - 15:07 Evin içi
17/05/2017 - 09:16 “Ağaç kesen, baş keser”
10/05/2017 - 09:19 Kamu bilinci
26/04/2017 - 09:07 Bir halkoylamasının düşündürdükleri
19/04/2017 - 09:01 Geçmişten geleceğe
12/04/2017 - 09:10 Kurum ve bürokrasi-II
05/04/2017 - 09:03 Kurum ve bürokrasi
22/03/2017 - 09:13 Sıradanlıktan kurtulamamak
08/03/2017 - 09:56 Kör göze sürme çekmek
01/03/2017 - 09:58 “Direnen adam”
22/02/2017 - 09:43 Irmak ve insan
15/02/2017 - 09:09 Önyargı ve açıklık
08/02/2017 - 09:08 Birey ve iktidar
01/02/2017 - 08:58 Amerika’nın Trump’ı
25/01/2017 - 09:13 Bir hukuk felsefecisinin bakışında hukukun görünümü
18/01/2017 - 09:09 Boğulan ideal
04/01/2017 - 09:06 Düşkün yönetimler
28/12/2016 - 09:04 Önyargı ve açıklık
21/12/2016 - 08:59 Dogma ve düşünce
14/12/2016 - 09:10 Şiddetin Örgütlenmesi
07/12/2016 - 09:23 Birkaç Odun
30/11/2016 - 09:55 “Direnç ve özgürlük” ya da “Değirmen yele karşı”
16/11/2016 - 09:01 Geçmişten Geleceğe
26/10/2016 - 09:01 Niçin savaş
19/10/2016 - 09:38 Ucuz kan-II
12/10/2016 - 09:19 Ucuz kan
05/10/2016 - 09:25 Korku ve kural
28/09/2016 - 09:17 Savaş ve Akıl
21/09/2016 - 11:49 Kitap
16/09/2016 - 17:34 Merak ve soru
03/08/2016 - 09:34 Birey olarak insan - II
27/07/2016 - 09:28 Toplumsal ve siyasal olayın mantığı
20/07/2016 - 09:43 Birey olarak insan
13/07/2016 - 09:08 Devletin işlevleri ve birey - ııı
22/06/2016 - 14:48 Devletin işlevi ve birey - ıı
15/06/2016 - 10:30 Devletin işlevleri ve birey - I
09/03/2016 - 12:44 İnsana egemen olmak
01/07/2015 - 10:54 Tuzağa düşmek
22/04/2015 - 11:00 Kutlu Doğum ve Süleyman Çelebi
07/01/2015 - 11:59 Özeleştiri
10/12/2014 - 12:26 Tek Kişilik Parti
26/11/2014 - 11:04 ŞERRİNDEN EMİN OLAMAMAK
05/11/2014 - 11:07 Gelenek ve Gelecek II
16/04/2014 - 14:26 529..
04/09/2013 - 07:42 Kurum yoksunluğu
17/07/2013 - 07:53 “Batıcı Devşirme” sistemi
03/07/2013 - 12:48 Kahramanmaraş üzerine yayınlar ve Yaşar Alparslan
05/06/2013 - 00:11 Şiirin şehrinde
15/05/2013 - 12:20 Ürün de fazla, fiyatlar da
08/05/2013 - 12:52 Necip Fazıl’ı anmak
06/03/2013 - 13:17 Sorun ve yöntemi
20/02/2013 - 14:46 Adaletin gereği
13/02/2013 - 12:43 Küreselleşme ve ahlâk II
23/01/2013 - 14:31 Gerçeksiz algı
09/01/2013 - 09:23 İbn Haldun demişti ki! II
19/12/2012 - 09:41 Siyasal Fatalizm
12/12/2012 - 07:11 Cehalet kıyameti
05/12/2012 - 10:24 Cemil
28/11/2012 - 08:42 Olan, oldurulmak istenen değil mi?
21/11/2012 - 08:01 Kuram mı, uygulama mı?
07/11/2012 - 08:01 Adalet ve Siyaset
31/10/2012 - 10:00 Düşünce ve maytap
24/10/2012 - 11:29 İlkel dürtü
17/10/2012 - 08:19 Suriye Sorunu
10/10/2012 - 00:37 Tek kişilik parti
26/09/2012 - 10:02 Balyoz ve hukuk
19/09/2012 - 01:45 Etki Tepki
12/09/2012 - 09:56 Eksik Olan Sistem Olmasın
05/09/2012 - 09:33 Düşüncenin Çiçeği
29/08/2012 - 09:26 Yeni Devir
 
Arda Turan bombası! Sponsor bulundu
Hazine, 3.1 milyar lira daha borçlandı
Gıda da yeni dönem başlıyor! Cepten takip sistemi
Başbakan Yıldırım'dan ABD’de tarihi itiraflar! Bush’a inandık, Afganistan’a asker gönderdik
Erdoğan bizzat görüştü! Ankara'nın yeni başkanına ilk talimat
Taşeron işçileri kadroya alınacak mı? Hükümetten şaşırtan taşeron hamlesi
Fatih Terim için ilginç iddia!
Başbakan Yıldırım Amerika'da!
Eski FBI ajanından şok iddia! Prens çatışmada öldürüldü
EN ÇOK
Yazarlar
Atilla MEHDİGİL
Bu Millet Erbakan'ı anlarsa... (2)
Mustafa KAYA
‘Hoca Haklıymış’
İshak BEYAZAY
Anka kuşu sandıklarımız
Feyzullah AYDOĞAN
ÖZGÜR DÜNYA KÂBE’DEN BAŞLAR
Ekrem ŞAMA
Kudüs ziyaretleri
Şeref KAÇMAZ
ORTA DOĞU’DA OYNU – YORUM
Mustafa İŞCAN
4-B’li iken 4-A ödenir mi?
Hayati OTYAKMAZ
UZUN EVLİLİĞİN SIRLARI
Alıntı Yazılar
Mehmet Şevket EYGİ
Acayip hallerimiz
Ali Haydar HAKSAL
Değişimin Hızı Baş Döndürücü
Abdullah AKÇAY
Düşünmek herkese iyi gelecek !..
Prof. Dr. Mehmet Seyfettin EROL
Bir Bu Eksikti: “İslam Vatikanı”…
Zeki CEYHAN
Yandaş medya bile!
Mevlüt ÖZCAN
Selam ile ilgili bir konu
Mahmut TOPTAŞ
Tarih tünelinden çıkıp günümüze gelelim
Prof.Dr.Ata ATUN
Anastasiadis hâlâ hayal peşinde
Prof. Dr. Burhanettin Can
“Bağımsız Kürdistan Referandumu”-7 Ülke iç dinamikleri açısından “Kürt Sorunu”
İsmail Hakkı AKKİRAZ
Devlet, siyaset, İslam ve Müslüman
Mustafa YILDIRIM
Bire sahip çıkalım - 1
Burak KILLIOĞLU
Keyfilik mi, kurumsallık mı?
Şakir TARIM
Hayattan kopuk eğitim olamaz
İsmail KILLIOĞLU
Kural ve hayat
İbrahim VELİ
“Hakikat sonrası çağ” heyecan vermiyor
Abdülkadir ÖZKAN
Eğitime her müdahale yeni sıkıntılara yol açıyor
 
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
Copyright © 2011 TV 5 HABER
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz