23 Rebiü'l-Evvel 1439 | 12 Aralık 2017
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
MAKALELER
Kamu Ve Erdemi
09/08/2017 - 09:11
İsmail KILLIOĞLU

Toplum, bir olgu olarak kabul edilirse (sosyal bilimler, özellikle sosyoloji bakımından bu bilimsel ölçüler açısından bir zorunluluktur), onun kavramsal ve işlevsel ifade edilmesi için “kamu” (amme, publicia) kavramına başvurma gereği vardır. Gerçekten siyaset olgusunun, siyaset biliminin ve uygulamasının, hukuk ve hukuk biliminin tanımlanması, açıklanması, işlevlerinin belirlenmesi, amacının anlaşılması vb. bakımından “kamu” kavramı tayin edici bir önem arz eder. Bir başka açıdan da, toplum olgusu karşısında ayrı bir olgu olarak var olan bireyin konumunun, eylemlerinin, hak ve yükümlülüklerinin belirlenmesinde, bu belirlemelerin sınırının doğru bir şekilde tesbit edilmesinde de yine “kamu” kavramına başvurma zorunluluğu söz konusu olabilmektedir. Ayrıca, “kamu” kavramı bağlamında çeşitli şartlar ve durumlar gereği ortaya çıkan bir takım ilkeler ve kurallar, toplumun olgu-varlığını somutlaştıran değerler olarak tezahür ederler. “Kamu hayatı”, “kamu ahlakı”, “kamu menfaati”, “kamu zihniyeti” gibi deyimlerin ifade ettiği farklı anlamlar söz konusudur. Bunlar üzerinde çeşitli görüşlerin, değerlendirmelerin, eleştirilerin olması, bu deyimlerin atıfta bulunduğu “kamu” kavramının, dolayısıyla varlığının önemini ve vazgeçilmezliğini işaret etmektedir. Birtakım dünya görüşlerinin, çeşitli alanlarda ortaya çıkan öğretilerin (doctrine), ideolojilerin farklılaşmasında, karşıt nitelik taşımalarında, “kamu” olgu ve varlığını farklı tanımlamaları, anlamaları, yorumlamaları ve değerlendirmeleri yatmaktadır. Hatta bu durumu beşeri inançlar (cult) ve dinler bağlamında da hesaba katmak ve düşünmek söz konusudur. Gerçekten Dinler Tarihçileri açısından bu konu, sanıyorum önemli tartışmalara kaynaklık edecek niteliktedir. Sözgelimi İslam dini bakımından “kamu” ne anlam ifade etmektedir? İslam toplumunun, dolayısıyla siyasi ve hukuki bakımdan, “kamu”yu ifade etmek üzere oluşturduğu “beyt’ül-mal” kavramı nasıl bir anlam ve işlev üstlenmektedir? Benzer bir yaklaşımla Hıristiyanlık veya Yahudilik üzerinde yapılacak bir inceleme ne tür farklılıklar ve sonuçlar ortaya koyacaktır?

Kamu ve ahlak, yani erdem değerlerinin tarihi somut bir örnek olarak kadim Yunan Site-Devlet (Polis) üzerinde kısaca durup, günümüz uygulamaları, özellikle İslam ülkeleri bağlamında bir anıştırmada bulunulabileceğini düşünüyorum. Çünkü karşılaştırma, düşünce ve bilim bakımından, ortaya konulan verilerin doğruluğu, doğru anlaşılması ve tutarlı değerlendirme ve yargıda bulunulması için, temel bir araştırma ilkesidir, ihmal edilmesi halinde varılan sonucun mahiyet ve niteliğini doğrudan etkiler.

Düşünce ve kültür tarihçileri açısından “Polis” kavramı, doğrudan ve ilk olarak Yunanlılar tarafından bulunmuş bir kavram olarak gözükmemektedir. Yapılan yeni araştırmalar ışığında bu kavram ve ifade ettiği toplumsal ve siyasal kurumun daha önceden Sümerlerde bilindiği ve uygulandığıdır. “Ziggurat” kavramı temelinde temsil edilen ilk Sümer kentleri, siyasi, toplumsal, iktisadi ve giderek dini bir yapı bütünlüğünü anlatmaktaydı. Bu yapının Yunan olarak adlandırılan toplumlara nasıl geçtiği konusunda henüz açıklayıcı belgelere ulaşılamamıştır, ama yapı ve işlev olarak Sümer toplum ve devlet örgütlenmesi, Yunan “Polis”inetekaddüm etmektedir.

Yunan’da “Polis”, kısaca ifade edilirse, hem belirli bir insan topluluğu ve toplumunu, hem de onun toplumsal, kültürel, iktisadi ve siyasi belirli bir ilke veya düşünce temelinde örgütlenmesini anlatmaktaydı. Bu yapı içinde, insan olarak bireyin değeri, o “Polis”e, yani siteye mensup sayılıp sayılmaması noktasında düğümlenmekteydi. Hemen belirtelim, “site” diye kullandığımız kelime Latince “civitas” kelimesiyle ilişkiler ve Yunanca “Polis”in karşılığında kullanılmıştır. “Sivil” kelimesi de burayla bağlantılıdır. “Polis” kelimesini “Site-Devlet” olarak kullanmaktayız.

“Site-Devlet” yapısının belirgin özelliği, kapsadığı toplum ve bireylerden, öncelikli olarak belirli davranış içinde olmalarını istemesi, hatta şart koşmasıdır. Bu belirli davranışların ne ve nasıl olmaları gerektiğini “kamu” varlığı ölçüt alınarak tesbit edilir. Nitekim kamuyla ilgili olan bir takım iş, hizmet, ödev ve yükümlülükleri yerine getirip getirmemek, bireyin hem toplumsal itibarının, hem de birey olarak insani varlığının değerlendirilmesinde temel bir ölçüt sayılmıştır. Dolayısıyla, idari veya siyasi, hatta kazai (yargısal) faaliyetlere katılıp katılmamak, bireylerin serbest iradi seçimine bağlı değildir, doğrudan kamunun varlığının ona yüklediği bir ödevdir. Birey, mesela, herhangi bir siyasi etkinliğe veya mahkemelerde yargılama faaliyetine katılıp katılmamasına göre, erdemli veya erdemsiz değerlendirilmesine tabi tutulmaktadır. Kamu faaliyetine katılmak, sadece erdemli olup olmama yargısının konusudur ve kişinin bu faaliyetlere katılmasıyla özel çıkar sağlaması zaten bahis konusu bile değildir. Yani, günümüzde, özellikle İslam ülkelerinde adeta dinin bir gereği gibi algılana gelen, siyasi faaliyet içinde olan, kısaca siyaset ve yönetici konumda olan kişilerin, grupların, zümrelerin, ailelerin tek zenginlik kaynağı olarak kabul edilen siyaset anlayışı söz konusu değildi. Kamuya, topluma, insanlara, canlı varlıklara, insanlığa, eş deyişle “ümmete” hizmet, “hasbi” bir şekilde faaliyette bulunmak, zaten ahlaklı, kısaca erdemli olabilmenin asgari ve zorunlu şartıdır. Siyaseten zenginlik, Fransız yazarı Proudon’un deyişiyle “mülkiyet” hırsızlığıdır.

YORUMLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
06/12/2017 - 08:59 Çiftçi ve Toprak
22/11/2017 - 09:58 Üç kitap dolayısıyla
15/11/2017 - 09:38 Kural ve hayat
08/11/2017 - 09:47 Eşyanın tabiatı
01/11/2017 - 08:27 Bilgi ve...
25/10/2017 - 09:40 “İnsan çalan eşkiya”
18/10/2017 - 10:15 Bütüncül bakabilmek-2
06/09/2017 - 09:38 Sorgulama ve Yenileme
30/08/2017 - 09:40 Yetenek ve kişilik
23/08/2017 - 09:58 Trump’ın Amerikası
16/08/2017 - 09:17 Şeytani Saçmalık Ve İblisce Cehalet
09/08/2017 - 09:11 Kamu Ve Erdemi
02/08/2017 - 09:19 Aşılanan şiir
26/07/2017 - 09:22 Kör göze sürme çekmek
19/07/2017 - 09:09 İnsana bakmak
05/07/2017 - 09:09 Örgütsüz emek
28/06/2017 - 08:53 Batı çöker mi?
21/06/2017 - 11:00 İktidar ve devlet
14/06/2017 - 09:50 Sorgulama ve özeleştiri
07/06/2017 - 09:39 Uluslararası hukuk ve Filistinli esirler
31/05/2017 - 10:17 Açlık
24/05/2017 - 15:07 Evin içi
17/05/2017 - 09:16 “Ağaç kesen, baş keser”
10/05/2017 - 09:19 Kamu bilinci
26/04/2017 - 09:07 Bir halkoylamasının düşündürdükleri
19/04/2017 - 09:01 Geçmişten geleceğe
12/04/2017 - 09:10 Kurum ve bürokrasi-II
05/04/2017 - 09:03 Kurum ve bürokrasi
22/03/2017 - 09:13 Sıradanlıktan kurtulamamak
08/03/2017 - 09:56 Kör göze sürme çekmek
01/03/2017 - 09:58 “Direnen adam”
22/02/2017 - 09:43 Irmak ve insan
15/02/2017 - 09:09 Önyargı ve açıklık
08/02/2017 - 09:08 Birey ve iktidar
01/02/2017 - 08:58 Amerika’nın Trump’ı
25/01/2017 - 09:13 Bir hukuk felsefecisinin bakışında hukukun görünümü
18/01/2017 - 09:09 Boğulan ideal
04/01/2017 - 09:06 Düşkün yönetimler
28/12/2016 - 09:04 Önyargı ve açıklık
21/12/2016 - 08:59 Dogma ve düşünce
14/12/2016 - 09:10 Şiddetin Örgütlenmesi
07/12/2016 - 09:23 Birkaç Odun
30/11/2016 - 09:55 “Direnç ve özgürlük” ya da “Değirmen yele karşı”
16/11/2016 - 09:01 Geçmişten Geleceğe
26/10/2016 - 09:01 Niçin savaş
19/10/2016 - 09:38 Ucuz kan-II
12/10/2016 - 09:19 Ucuz kan
05/10/2016 - 09:25 Korku ve kural
28/09/2016 - 09:17 Savaş ve Akıl
21/09/2016 - 11:49 Kitap
16/09/2016 - 17:34 Merak ve soru
03/08/2016 - 09:34 Birey olarak insan - II
27/07/2016 - 09:28 Toplumsal ve siyasal olayın mantığı
20/07/2016 - 09:43 Birey olarak insan
13/07/2016 - 09:08 Devletin işlevleri ve birey - ııı
22/06/2016 - 14:48 Devletin işlevi ve birey - ıı
15/06/2016 - 10:30 Devletin işlevleri ve birey - I
09/03/2016 - 12:44 İnsana egemen olmak
01/07/2015 - 10:54 Tuzağa düşmek
22/04/2015 - 11:00 Kutlu Doğum ve Süleyman Çelebi
07/01/2015 - 11:59 Özeleştiri
10/12/2014 - 12:26 Tek Kişilik Parti
26/11/2014 - 11:04 ŞERRİNDEN EMİN OLAMAMAK
05/11/2014 - 11:07 Gelenek ve Gelecek II
16/04/2014 - 14:26 529..
04/09/2013 - 07:42 Kurum yoksunluğu
17/07/2013 - 07:53 “Batıcı Devşirme” sistemi
03/07/2013 - 12:48 Kahramanmaraş üzerine yayınlar ve Yaşar Alparslan
05/06/2013 - 00:11 Şiirin şehrinde
15/05/2013 - 12:20 Ürün de fazla, fiyatlar da
08/05/2013 - 12:52 Necip Fazıl’ı anmak
06/03/2013 - 13:17 Sorun ve yöntemi
20/02/2013 - 14:46 Adaletin gereği
13/02/2013 - 12:43 Küreselleşme ve ahlâk II
23/01/2013 - 14:31 Gerçeksiz algı
09/01/2013 - 09:23 İbn Haldun demişti ki! II
19/12/2012 - 09:41 Siyasal Fatalizm
12/12/2012 - 07:11 Cehalet kıyameti
05/12/2012 - 10:24 Cemil
28/11/2012 - 08:42 Olan, oldurulmak istenen değil mi?
21/11/2012 - 08:01 Kuram mı, uygulama mı?
07/11/2012 - 08:01 Adalet ve Siyaset
31/10/2012 - 10:00 Düşünce ve maytap
24/10/2012 - 11:29 İlkel dürtü
17/10/2012 - 08:19 Suriye Sorunu
10/10/2012 - 00:37 Tek kişilik parti
26/09/2012 - 10:02 Balyoz ve hukuk
19/09/2012 - 01:45 Etki Tepki
12/09/2012 - 09:56 Eksik Olan Sistem Olmasın
05/09/2012 - 09:33 Düşüncenin Çiçeği
29/08/2012 - 09:26 Yeni Devir
 
Direnişin sembolü Fevzi el-Cüneydi'den haber var
Türkiye ayakta! Katil İsrail, kahrolsun ABD
Erbakan Hoca'nın yıllar önce yaptığı ikaz: Kudüs'ün başkent ilanı sonrası planlanan küstah adım!
Temel Karamollaoğlu: ABD ve İsrail’e karşı atılacak her adımın arkasındayız
Beyaz Saray: Trump, ABD'nin Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıdığını ilan edecek
Sanal paralar caiz değil!
Oğuzhan Asiltürk: Davet etmekten vazgeçmeyiz
Güney Afrika’da çocuklar tehlike altında
İlahiyat kararı emsal olmasın
EN ÇOK
Yazarlar
Ekrem ŞAMA
Dünyayı kurtuluşa zorlamak
Mustafa KAYA
‘Gitme Turnam Vuracaklar’
Atilla MEHDİGİL
Kudüs sizi bekliyor Kudüs! (Jerusalem is waiting for you Jerusalem!)
İshak BEYAZAY
Anka kuşu sandıklarımız
Feyzullah AYDOĞAN
KUDÜS DAVASI ÜMMETİ BİRLEŞTİRECEKTİR
Şeref KAÇMAZ
ORTA DOĞU’DA OYNU – YORUM
Mustafa İŞCAN
3600 gün ile herkes emekli olur mu?
Hayati OTYAKMAZ
SEVGİLİ PEYGAMBER EFENDİMİZ (S.A.S.)
Alıntı Yazılar
Mehmet Şevket EYGİ
İslam’da İtaat Kültürü
Ali Haydar HAKSAL
Kör Bakış
Abdullah AKÇAY
Düşünmek herkese iyi gelecek !..
Prof. Dr. Mehmet Seyfettin EROL
ABD Kendi Pimini Çekti!
Zeki CEYHAN
Ah bu “haberler” olmasa!
Mevlüt ÖZCAN
Siyonizm dünyaya çomak sokuyor
Mahmut TOPTAŞ
İsrail zokayı yuttu
Prof.Dr.Ata ATUN
ABD ve Türkiye
Prof. Dr. Burhanettin Can
Şer ittifakının psikolojik savaş makinesinin dişlisi olmamak
İsmail Hakkı AKKİRAZ
ABD Kudüs’e toslarsa müslümanlar uyanır
Mustafa YILDIRIM
İçi boşaltılan kavramlar – 3: Müslümanlık
Burak KILLIOĞLU
Kudüs’e uzanan eller…
Şakir TARIM
Kudüs’te bıçak kemiğe dayanırsa!..
İsmail KILLIOĞLU
Çiftçi ve Toprak
İbrahim VELİ
Çıkış’ın Rabia’sı
Abdülkadir ÖZKAN
Haklı olan güçlüdür ama güçlünün borusu ötüyor
 
Ana Sayfa Günün Haberleri Yazarlar TÜRKİYE POLİTİKA EKONOMİ SPOR DÜNYA SAĞLIK & YAŞAM EĞİTİM BİLİM-TEKNOLOJİ KÜLTÜR-SANAT
Copyright © 2011 TV 5 HABER
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz